Hơi ấm trong cái nắm tay giữa mùa đông nước Nga
Có một mùa đông nào khiến bạn vừa run lên vì lạnh, vừa thấy lòng dịu lại vì một ánh nhìn, một cái nắm tay hay chỉ là một câu nói thân quen? Với mình, đó là mùa đông nước Nga – lạnh đến buốt giá, nhưng cũng ấm áp đến lạ thường theo những cách rất riêng mà chỉ khi sống nơi đây, làm du học sinh nơi đây, mình mới có thể cảm nhận rõ đến thế.
Trong ký ức của hầu hết mọi người, mùa đông thường gợi đến những điều u buồn: bầu trời xám xịt, con đường phủ tuyết trắng xóa, cái lạnh len lỏi vào từng đầu ngón tay, luồn qua từng kẽ áo. Mùa đông ở Nga – đất nước vốn nổi tiếng với khí hậu khắc nghiệt – dường như còn lạnh hơn gấp bội. Chỉ cần bước ra khỏi cửa vào một sáng tháng Một, bạn sẽ biết thế nào là cảm giác không thở nổi vì gió cắt vào da, làn hơi thở hóa thành sương chỉ sau vài giây, và mọi chuyển động trở nên chậm chạp như thời gian cũng buộc phải nương theo giá rét.
Thế nhưng, chính trong cái lạnh tê tái ấy, mình lại học được nhiều điều hơn cả. Là một du học sinh Việt Nam tại Nga, với tấm học bổng Nga trên tay và hành trang là sự háo hức lẫn lo lắng, mình đã bắt đầu một hành trình không hề dễ dàng. Những ngày đầu, tiếng Nga đối với mình như một thử thách quá lớn. Dù đã học trước ở Việt Nam, nhưng thực tế giao tiếp lại khác hẳn – người Nga nói rất nhanh, và chẳng ai chờ bạn tra từ điển để hiểu họ đang nói gì. Mình từng chán nản, từng nghĩ mình sẽ chẳng thể hòa nhập được, từng muốn buông xuôi.
Nhưng rồi, giữa những tháng ngày lạnh lẽo cả trong tâm hồn, mình bắt gặp những điều nhỏ bé nhưng vô cùng ấm áp. Đó là ánh mắt của cô bạn người Nga cùng lớp khi chủ động chỉ bài, là lần đầu tiên được rủ đi trượt tuyết giữa công viên phủ đầy tuyết trắng, là khi một người bạn Việt ôm mình thật chặt giữa đêm Noel để an ủi vì mình nhớ nhà. Và mình cũng đã từng bắt gặp trên đường – trong một buổi chiều xám xịt ở Moscow – hình ảnh hai cụ già nắm tay nhau đi giữa tuyết trắng. Họ chẳng nói gì, chỉ lặng lẽ bước chậm bên nhau, hơi thở quyện lại thành làn sương nhỏ. Bức ảnh ấy mình chụp lại, đặt tên là “Đông ấm”, như một biểu tượng cho tất cả những gì mình cảm nhận được về tình người nơi xứ lạnh.
Du học Nga không chỉ là chuyện học hành, thi cử hay đạt được thành tích. Đó còn là câu chuyện về thích nghi, về học cách yêu những điều trước đây từng thấy xa lạ. Là những ngày mình lặng lẽ xếp hàng dài trong siêu thị, vừa nhẩm trong đầu cách đọc đúng tên món cần mua bằng tiếng Nga, vừa mỉm cười với người đứng sau. Là những đêm thức trắng vì deadline, bên cạnh là ly trà nóng và vài câu chuyện tếu táo bằng ba thứ tiếng. Là cả những lần đi lạc giữa trời tuyết, lạc đường nhưng không lạc lòng – vì luôn có người sẵn sàng ở bên chỉ lối.
Mùa đông nước Nga khiến mình nhận ra: cái lạnh của thiên nhiên chẳng thể nào đánh bại được hơi ấm từ con người. Càng sống ở đây, mình càng hiểu rằng điều giữ ấm chúng ta không phải là áo khoác dày hay phòng ký túc có sưởi, mà là những kết nối thật sự – giữa người với người, giữa trái tim với trái tim. Một cái nắm tay, một nụ cười, một ánh nhìn chia sẻ – đơn giản vậy thôi nhưng có thể đủ để xoa dịu cả một ngày dài lạnh lẽo.
Tết đang đến gần. Dù không có bánh chưng xanh hay cành đào nở rộ, dù không nghe tiếng pháo giao thừa hay cảm nhận được mùi hương trầm ấm của quê hương, thì mình và nhiều du học sinh Việt tại Nga vẫn đang âm thầm gìn giữ một cái Tết riêng – đơn sơ, giản dị, nhưng đầy ắp tình cảm. Chúng mình tụ họp lại, cùng nhau nấu ăn, nghe nhạc Xuân, gọi điện về cho gia đình, và gửi lời chúc cho nhau bằng tiếng Việt xen lẫn tiếng Nga. Đó là cách mà chúng mình giữ cho trái tim mình ấm, giữ cho hành trình du học không trở nên quá đơn độc.
Mùa đông vẫn sẽ lạnh, tuyết vẫn sẽ rơi, tiếng Nga vẫn sẽ khó nhằn, và nỗi nhớ nhà sẽ chẳng bao giờ hết. Nhưng mình đã không còn sợ nữa. Vì mình hiểu, nơi nào có tình yêu thương, nơi đó luôn có ánh sáng. Và ở giữa nước Nga lạnh giá này, ánh sáng ấy đang le lói trong từng khoảnh khắc nhỏ – đủ để mình tiếp tục bước đi, tiếp tục yêu, tiếp tục học, và tiếp tục sống trọn vẹn với thanh xuân của mình.
Bạn đã từng trải qua mùa đông nước Nga chưa? Nếu chưa, hãy một lần thử để hiểu rằng: lạnh không phải là tất cả. Và nếu đã từng – hãy giữ lấy những hồi ức đó thật kỹ, bởi có thể, đó chính là những ngày tháng đẹp nhất đời người.
Tâm sự của bạn M.H. – sinh viên trường Hữu nghị RUDN