Tâm sự du học sinh Việt đón Tết nơi đất Nga lạnh giá
Có những mùa Tết không hoa đào, không bánh chưng, không pháo hoa rộn ràng… chỉ có tuyết trắng, ánh đèn đường nhạt nhòa và một nỗi nhớ nhà âm ỉ trong lòng. Có những cái Tết, không được sống trong vòng tay gia đình, nhưng vẫn cố giữ trọn vẹn cái gọi là “Tết” bằng tất cả những gì có thể.
Tết đối với người Việt luôn là thời khắc linh thiêng, là thời điểm của đoàn tụ, của những bữa cơm sum vầy, tiếng cười, câu chúc đầu năm rộn rã. Nhưng với nhiều du học sinh Việt Nam tại Nga, đặc biệt là những bạn nhận học bổng Nga để theo đuổi ước mơ học vấn nơi xứ người, Tết lại mang một ý nghĩa hoàn toàn khác: lặng lẽ, xa xôi, và đôi khi rất buồn. Năm nào cũng vậy, cứ đến độ cuối tháng Chạp âm lịch, lòng lại nao nao một nỗi niềm khó tả. Những con phố Nga vẫn vậy, lạnh lẽo và bận rộn, chẳng có lấy một chút hương vị Tết truyền thống quê nhà. Đó là lúc ta nhận ra, không phải cứ đến ngày đầu năm là có Tết – Tết là khi ta được về nhà.
Đón Tết ở Nga không giống như ở Việt Nam. Dù cộng đồng du học sinh Việt tại đây vẫn cố gắng tổ chức những buổi họp mặt nho nhỏ, gói bánh chưng, trang trí mâm cỗ Tết, phát những bản nhạc xuân rộn ràng… nhưng tất cả vẫn chỉ là sự lấp đầy nỗi nhớ. Ở giữa mùa đông nước Nga lạnh cắt da, không có mẹ nấu canh măng, không có bố lì xì đầu năm, không có tiếng pháo vang trời của làng xóm… chỉ có vài dòng tin nhắn hỏi han, vài cuộc gọi video chập chờn đường truyền, và một nỗi buồn rất dài.
Những ai từng trải qua sẽ hiểu rằng, đón Tết xa nhà là một trải nghiệm đầy cảm xúc và đôi khi rất xót xa. Với nhiều bạn du học sinh, hành trình du học Nga không chỉ là hành trình tri thức, mà còn là hành trình vượt qua cảm giác cô đơn, vượt qua rào cản ngôn ngữ, văn hóa và cả những lần đón năm mới trong lặng lẽ. Tiếng Nga dù có giỏi đến mấy cũng chẳng thể thay cho tiếng mẹ gọi “ăn cơm”. Học bổng Nga dù đáng quý đến đâu cũng không thể lấp đầy khoảng trống của một bữa cơm đoàn viên.

Và đôi khi, giữa những ngày Tết lạnh lẽo nơi xứ người, ta chợt thương cả những điều bình dị mà trước kia ta từng xem là hiển nhiên: một nhành mai trước ngõ, một đĩa bánh mứt truyền thống, hay tiếng trẻ con cười vang đầu ngõ. Tết ở nhà là ngọn lửa ấm giữa mùa đông, còn Tết ở Nga – dẫu có cố gắng thế nào – vẫn không thể sưởi ấm hoàn toàn một trái tim tha hương.
Có những cái Tết ta chờ đợi để được về nhà, có những cái Tết phải chấp nhận đón qua màn hình điện thoại. Và cũng có những cái Tết, ta dường như trưởng thành hơn rất nhiều – vì hiểu được giá trị thực sự của yêu thương, của gia đình, của những phút giây tưởng chừng rất đỗi bình thường. Ta học cách tự nấu một bữa cơm Tết giản đơn, tự dọn dẹp phòng trọ cho gọn gàng, tự động viên mình “Tết này không sao, năm sau sẽ về”.
Đằng sau những nụ cười chúc Tết trên mạng xã hội, là những ngày làm thêm tới khuya để tiết kiệm, là những khoản chi tiêu phải cân đo đong đếm, là cả một nỗ lực không ngừng nghỉ để duy trì cuộc sống nơi xứ người. Học tập nơi đất khách quê người chưa bao giờ dễ dàng, nhất là với du học sinh Việt ở Nga – một đất nước có nền văn hóa rất khác, thời tiết khắc nghiệt, và cuộc sống có phần cô lập. Nhưng chính điều đó cũng giúp ta học được cách mạnh mẽ hơn, biết quý trọng hơn những gì thuộc về quê hương, gia đình, và bản sắc dân tộc.
Dù xa nhà, dù không được hòa mình trong không khí Tết quê hương, nhưng mỗi du học sinh Việt tại Nga vẫn mang trong tim mình hình bóng của những ngày Tết xưa. Đó là động lực để ta cố gắng, là niềm tin để tiếp tục bước đi, là lý do để không gục ngã trước những thử thách của cuộc sống nơi đất khách.
Tết không phải chỉ là những gì hữu hình, mà là thứ cảm xúc thiêng liêng gắn liền với hai chữ “nhà”. Khi trong tim ta vẫn hướng về gia đình, về quê hương, thì dù có đang ở nơi nào trên thế giới – kể cả trong căn phòng trọ nhỏ giữa lòng nước Nga xa xôi – ta vẫn đang sống trong không khí Tết. Dù là du học sinh, dù có phải đón Tết một mình, hãy cứ tin rằng chỉ cần ta còn giữ vững tình cảm gia đình trong tim, thì mùa xuân vẫn đang ở rất gần.
Tâm sự của bạn T.D. – sinh viên trường Kinh tế Plekhanov