Thanh xuân tôi là lớn lên giữa giá lạnh nước Nga
Lá thư gửi tôi của 5 năm về trước…..
Gửi cậu, cô bé 18 tuổi đang ngồi mơ mộng về ước mơ được đặt chân đến giảng đường trường đại học. Cậu có từng tưởng tượng, có một ngày mình sẽ đón giao thừa không phải trong căn bếp thân quen cùng bố mẹ, không phải giữa ánh đèn chợ Tết nhộn nhịp, mà là nơi đất khách, tuyết phủ trắng trời, và bên cạnh chỉ toàn những gương mặt thân quen… nhưng không cùng huyết thống?
Tôi cũng không từng nghĩ mình sẽ như vậy. Năm tôi 18 tuổi, đang ngồi cặm cụi ôn thi đại học giữa cái nóng oi nồng của mùa hè Việt Nam, nếu ai đó nói rằng vài năm sau tôi sẽ là một du học sinh Việt Nam tại Nga, sống ở một thành phố nhỏ tên Tula – nơi mà trước đó tôi còn chẳng thể hình dung được nó nằm ở đâu trên bản đồ – chắc tôi sẽ cười phá lên vì tưởng họ đang kể chuyện cổ tích.
Ấy vậy mà điều tưởng chừng chỉ có trong mơ lại trở thành hiện thực. Tôi đã nhận được học bổng Nga sau những ngày tháng miệt mài nỗ lực. Và tôi lên đường, một mình, rời khỏi vòng tay gia đình, mang theo giấc mơ và cả nỗi sợ hãi, đặt chân đến một đất nước xa lạ, nơi tiếng Nga vẫn còn là những thanh âm chập chờn, chưa thể gọi tên cảm xúc.
Tula đón tôi bằng một mùa đông lạnh cắt da. Thành phố không lớn, nhưng có một vẻ đẹp cổ kính, trầm lặng và rất đỗi dịu dàng. Những ngày đầu ở Nga là những ngày dài, đầy tiếng thở dài và nỗi nhớ. Mọi thứ đều mới. Thời tiết khắc nghiệt. Ngôn ngữ xa lạ. Không có ai bên cạnh mình là người thân. Tôi đã từng rất sợ những cái Tết đầu tiên nơi xứ người. Khi người ta mong Tết về từng ngày, tôi lại mong thời gian trôi thật chậm. Bởi mỗi lần Tết đến, tôi lại thấy lòng mình trống rỗng và lạc lõng đến lạ. Mùi bánh chưng, câu chuyện đêm 30, tiếng pháo tay reo khi giao thừa điểm – tất cả chỉ còn là hoài niệm, là ký ức được lưu trữ trong một góc tim.

Nhưng rồi, chính nơi này lại dạy tôi cách yêu và lớn lên. Ở Tula, tôi gặp những người bạn cũng đang đi trên hành trình du học Nga giống tôi. Những buổi nấu ăn cùng nhau trong căn bếp nhỏ ở ký túc xá, những lần đón giao thừa mà thay vì sum họp gia đình thì tụ họp bạn bè, chia nhau từng món ăn quê hương – tất cả đã dệt nên một gia đình thứ hai trong lòng nước Nga lạnh giá.
Du học không phải màu hồng, ai từng đi mới thấm. Có những lúc thấy mình kiệt sức vì học tiếng Nga mãi không khá, vì một mình lo mọi thủ tục, giấy tờ, học hành, sinh hoạt. Có khi vừa học, vừa đi làm thêm, vừa xoay sở với nỗi nhớ nhà. Nhưng cũng chính những thử thách đó dạy tôi biết tự lập, biết kiên cường, và nhất là biết chấp nhận. Chấp nhận rằng trưởng thành đôi khi đồng nghĩa với cô đơn. Và rồi học cách sống tốt với điều đó.
Giờ đây, mỗi lần nhìn lại, tôi không còn thấy những ngày Tết xa nhà là buồn nữa. Tôi thấy chúng thật đặc biệt. Đó là khi tôi hiểu thế nào là sự gắn bó giữa những người không ruột thịt nhưng cùng hoàn cảnh. Là khi một lời chúc Tết bằng tiếng mẹ đẻ giữa trời Nga khiến nước mắt lăn dài không kìm được. Là khi tôi nhận ra: dù cách một đại dương, tôi vẫn có thể sống đúng nghĩa, tử tế và trọn vẹn với tuổi trẻ của mình.
Du học Nga đã cho tôi rất nhiều điều. Không chỉ là kiến thức từ trường đại học, mà còn là những bài học về cuộc sống mà chẳng giáo trình nào dạy. Tôi biết ơn những năm tháng ở Tula – nơi tôi đã từng khóc, từng yếu đuối, từng gục ngã… nhưng cũng là nơi tôi đã học được cách đứng lên, mỉm cười và bước tiếp. Và có lẽ, sau này nếu có ai hỏi: “Điều gì khiến bạn nhớ nhất khi nhắc đến tuổi trẻ?” – tôi sẽ không ngần ngại mà nói: “Là những mùa đông ở Tula, là tiếng Nga vụng về những ngày đầu, là Tết xa nhà nhưng không cô đơn, là giấc mơ du học từng ngỡ là quá xa xôi, nay đã sống động trong từng khoảnh khắc.”
Cảm ơn cô bé 18 tuổi của năm ấy đã không từ bỏ ước mơ. Cảm ơn Tula, cảm ơn nước Nga, cảm ơn hành trình du học đã làm tôi trở thành tôi của hôm nay. Và nếu được viết thêm một dòng vào bức thư gửi cho chính mình của 5 năm trước, tôi chỉ muốn nhắn: “Cứ mạnh mẽ lên, vì ở phía trước, dù tuyết có phủ trắng đường, em vẫn sẽ tìm thấy con đường mang tên trưởng thành.”
Tâm sự của bạn T.T. – sinh viên trường tổng hợp Tula